Varikosel: Nedenleri, Belirtileri, Tanı ve Tedavisi

0

Varikosel, testislerdeki kanı tahliye eden spermatik kordon damarlarının şişmesini açıklamak için kullanılan tıbbi bir tanıdır. Varikosel genellikle bacaklarda görülen varislere benzemektedir ancak bacakların aksine testis torbasının çevresinde meydana gelir. Bu durum ciddi sonuçlar doğurmasa bile testis sıcaklığını artırarak sperm oluşumunu ve erkek doğurganlığını etkileyebilir.

Gelin şimdi variskoselin tam olarak ne olduğunu,belirtilerini ve tedavi yöntemlerini sizi çok fazla tıbbi terime boğmadan açıklayalım.

Varikosel Nedir?

Erkek testisleri , damarlar,sinirler ve tüplerden oluşan tıbben ”spermatik kordon” olarak adlandırılan yapılardan oluşur. Kan akışı damarlar vasıtasıyla kalbe ulaşır bu dolaşım esnasında bir grup kapacık kanın geriye doğru akmasını engeller. Ancak bazı durumlarda bu valfler kanın tersine akmasına engel olamayabilir ve spermatik kordon yapısında bulunun atardamar,sinirler ve tüplerin büyümesini , gerilemesine veya şişmesine neden olur .

Erkek anatomisindeki farklılık nedeniyle testisin sol tarafında daha yaygındır. Nadiren de olsa testisin her iki tarafında da bulunabilir. Varikosel 15 ila 25 yaş arası erkeklerde daha sık görülmekle birlikte her 100 erkekten 10 ila 15 de bulunmaktadır. Ergenlik döneminde görülmeye başlar ve yaş ilerledikçe daha büyük ve belirgin hale gelir çoğu zaman zararsızdır ve büyük problemlere yol açmaz

Varikosel belirtileri 

Çoğu zaman hiç bir belirti ve semptoma neden olmaz nadiren de olsa agriya sebep olabilir. Çoğu kişi varikoseli olduğunu bile bilmiyor olabilir.

Varikosel Nedir

Varikosel Nasıl Anlaşılır :

  • Huzursuz edici ağrı hissi ( Genellikle oturup kalkarken hissedilen ağrı ) : Uzun süre ayakta kaldıysanız eğer varikoselinizde daha fazla kan birikmesine neden olabilir. Uzandığınızda toplanan kan tahliye edilmesine yardımcı olur. Ayrıca iç çamaşırı tercihlerinizde boxer tarzı iç çamaşır yerine külot kullanmanız ağrınız hafifletmeye yardımcı olur.
  • Farklı büyüklükte görünen testisler ( diğerinden daha büyük veya ağırmış gibi hissetmek) : %80-85 oranla skrotumun sol tarafında varikoseller gözlemlenir.
  • Düşük sperm sayısı
  • Yorucu egzersiz sonrası artan ağrı : Skrotumda kanın dolaşımını zorlaştırarak normalden daha fazla kan birikmesine neden olur.
  • Genelikle sıcak havalarda daha fazla hissedilen ağrılar: Hava sıcaklıklığının yüksek olması damların normalden daha fazla genişlemesine ve bu nedenle damarların kalbe tekrar pompalamasını zorlaştırır.
  • Düşük testosteron seviyesi

Varikosel Nasıl Teşhis Edilir?

Teşhis doktor muayenesi ile yapılır. Ürologlar tanı için hasta ayakta iken varikosel kontrolü yapar muayene esnasında ”Valsalva manevrası” olarak adlandırılan teknik ile sizden derin nefes alıp tutmanızı ve uzanmanızı isteyebilir. Bu skrotumda genişleyen damarları görmesini kolaylaştırır. Ayrıca skrotumdaki kanın akışını daha ayrıntılı gözlemleyebilmek için doktorunuz renkli ultrason ile tarama isteyebilir. Bunlar dışında doğurganlık problemi yaşan bir hastada kısırlığın nedenini tespit edebilmek amacıyla sperm testi(Semen analizi) istenebilir.

Skrotum (Testis Torbası)
Skrotom veya Testis torbası, erkeklerde penisle bitişik anüsle penis arasında bulunan yapı testislerde sıcaklık dengesini sağlayan torbaya verilen tıbbi isimdir.
Varikosel Belirtileri

Tanı konduktan sonra ürolog testisteki varikoselin büyüklüğüne göre 3 sınıfta derecelendirir. 1. derece en küçük 3. en büyük’tür.

Varikosel Dereceleri

1.Derece 

Bu sınıfta skrotumda damarlar gözükmez ürolog muayene esnasında valsalva manevrası yardımıyla teşhis eder.

2.Derece 

Bu derecede gözle gürülmemektedir. Ancak valsalva manevrasına gerek kalmadan doktor fiziki muayene ile tanı koyabilir.

3.Derece 

Fiziki muayene gerek kalmadan gözle görülebilir seviyededir.

Varikosel Fotoğrafları

Varikosel Dereceleri Beni Nasıl Etkiler

  • Testislerdeki yüksek sıcaklık varikoselden kaynaklanıyor ise düşük sperm sayısına neden olabilir.
  • Araştırmalara göre sperm kalitesindeki düşüklük varikoseli ile orantılı olabilir.
  • Hasar gürmüş spermlere ve Hareketsiz sperm(Astenozoospermi) yol açabilir.
  • 3. derece varikosellerde oligospermi görülmesi daha yaygındır.

Varikosel nasıl tedavi edilir? 

Varikosele özgü özel bir tedaviye ihtiyaç yoktur. Çoğunlukla erkekte doğurganlık sorunu yol açmaz ancak testiste ağrı hissi ve şişlik olması durumunda doktorunuz iç çamaşırı tercihlerinizde (kilot vb.) değişikliğe gitmenizi önerebilir ve tetislerdeki büyümeyi yakından takip eder. Ancak testislerdeki ağrı ve şişlik gitmez ise varikosel ameliyatı uygulanabilir. Bu ameliyatın amacı skrotumda genişlemiş damarlardan kan akışını durdurmaktır.

Varikosel Ameliyatı

Tanı beraberinde çeşitli soruları da akıllara getirir. Bu sorulardan birisi de varikosel ameliyatı nasıl yapılır? Prosedür ayakta tedavi yani hastanede kalmaya gerek duymadan yapılır. Cerrahi esnasında doktorunuz genel ve lokal anestezi kullanabilir. Doktor, kan akışını tıkanan damarlardan normal damarlara yönlendirir.

Varikosel Ameliyatı Seçenekleri  

Açık ameliyat 

Açık cerrahi operasyonu vasıtasıyla kasık bölgesinde yaklaşık 1 inç bir kesik açılır ve damarların görüntülenebilmesi için ameliyat mikroskobu kullanılır. Bu işlem esnasında lokal veya genel anestezi altında yapılır.

Laparoskopik Cerrahi 

Laparoskopik cerrahi, testiste küçük kesiklerden içeriye yerleştirilen tüpler vasıtasıyla yapılır. Bu yöntemde testis içini görebilmek için mikro kameralar kullanılır ve genellikle genel anestezi altında yapılır.

Varikosel Ameliyatı Sonrası İyileşme

Varikosel ameliyatından sonra doktorunuz testisleri destekleyecek iç çamaşırı giymenizi ve şişliği engellemek için soğuk tampon kullanmanızı önerecektir. Ağrınız ameliyattan sonra bir kaç hafta daha devam edebilir ardından günlük yaşamınıza tekrar dönebilirsiniz. doğurganlık sorunu için yapılan ameliyatlarda 3 ila 4 ay sonra tekrar sperm testi istenebilir.

Doktorunuz sizin için uygun olduğuna karar verene kadar aşağıdaki aktivitelere bir süre ara verebilirsiniz.

  • Yorucu ağır egzersizlerden kaçının 10 kg ağır eşya kaldırmayın.
  • Testis torbasını suyla temas ettirecek banyo,yüzme gibi aktivitelerden kaçının.
  • Kabızlığa sebebiyet verebilecek yiyeceklerden uzak durun dışkılama da ıkınmak acı verici olabilir.
  • 2 hafta cinsel ilişkiden uzak durun.

Varikosel Ameliyatı Yan Etkileri

  • Hidrosel (Testis torbası çevresinde sıvı birikmesi)
  • Kızarıklık ve enfeksiyon
  • Yüksek ateş
  • Anormal şişlik
  • Bacaklarda ağrı ve halsizlik
  • Mide bulantısı ve kusma

Ameliyatsız Varikosel Tedavisi Nasıl Yapılır?

Varikosel ameliyatına alternatif düşünüyorsanız embolizasyonu bilmeniz gerekli bu yöntem dikiş gerektirmeyen ve cerrahi operasyona nazaran daha hızlı iyileşme imkanı sağlar. Varikosel embolizasyonu radyolog tarafından rahatsızlığa neden olan kan akışını tespit etmek ve engellemek için x-ray görüntüleme tekniği ile etkilenen damarlara kan akışını durdurmayı amaçlayan tedavi çeşididir ve cerrahi ile benzer başarı oranlarına sahiptir. Bu tedavinin sizin için uygun bir seçenek olup olmadığını doktorunuzla konuşun.

Varikosel Embolizasyonunun Faydaları 

  • Lokal anestezi ile yapıldığı için genel anestezinin yan etkilerinden korur,
  • İşlemden sonra aynı gün hastaneden çıkabilirsiniz,
  • Cerrahi işleme göre daha hızlı iyileşme süreci,
  • Düşük enfeksiyon riski
  • Cerrahi işleme benzer başarı oranı (%90-95)

Varikosel Ameliyatı Ne Zaman Olmalıyım?

Varikoselinizin büyüklük, şekil ve sayı gibi bireysel farklılıklar ve sperm kalitesine olan farklı etkileri genellikle varikosel tedavi sürecini belirler. Sperm sayımı veya kalitesi bir sorunsa, varikosel ameliyatı doğru bir yol olabilir.

Yararlanılan Kaynaklar:

  • http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3921831/
  • http://www.reproductivefacts.org/topics/detail.aspx?id=1331

Son Güncelleme:07.10.208

Bir önceki yazımız olan Sperm Testi (Spermiogram) Nedir? Amaç,Hazırlık ve Sonuçlar başlıklı yazımızıda okumanızı öneriyoruz.


CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here